Gastrik Bypass (Mide Bypass) Nedir

Gastrik bypass, bariatrik cerrahi bir işlemdir. Bu işlem, bir kişinin mide ve ince bağırsaklarının büyüklüğünü azaltarak, bağırsak fonksiyonlarında değişikliğe neden olan, besin ve kalori emilimini azaltan, gıda alımını kısıtlayan bariatrik bir cerrahi yöntemdir. Gastrik Bypass cerrahisi ile hem mide küçültme işlemi yapılır hem de besinlerin bağırsaklarda katettiği yol azaltılarak emilim oranının düşürülmesi sağlanır. 

 

Gastrik bypass, mide parçalarının bir kısmını atlayarak, mide ve ince bağırsağın bir kısmını birbirinden ayıran bir anastomoz (bağlantı) oluşturur. Bu işlem sonucunda, bir kişi daha az yemek yer ve daha az kalori alır, bu da kilo vermelerine yardımcı olur.

Bu cerrahi yöntem ile öncelikle mide yaklaşık 30 cc kadar küçültülür ve on iki parmak bağırsağı ile ince bağırsakların ilk 50-75 cm’lik bölümü devre dışı bırakılır. Bu devre dışı bırakma işlemine bypass denir.

 

Gastrik Bypass Ameliyatı Niçin Yapılır?

Mide hacminin küçültüldüğü ve yağ emiliminin azaltıldığı gastric bypass ameliyatı ile, obezite kaynaklı diyabet gibi rahatsızlıkların da önüne geçilir. 

 

Mide bypass ameliyatı morbid obezite hastaları için de en etkili tedavi yöntemidir. Çünkü Gastrik bypass ameliyatı kalıcı olarak kilo vermenin en etkili yollarından biridir. 

 

Mide bypass ayrıca bariatrik operasyonların revizyonu için de kullanılmaktadır. 

 

Gastrik Bypass ile mide ve bağırsağın yapıları değiştirilmektedir. Bu değişim sayesinde; insanların daha çabuk doymaları ve kalorileri daha verimli yakmaları sağlandığından hızlı kilo vermesi gereken hastalar için iyi bir seçenektir. Son yıllarda yapılan araştırmalarda, gastrik by-pass yönteminin uygulandığı hastalarda uzun vadeli ölüm oranında %40’a varan azalmalar olduğunu gözlemlenmiştir.

Gastrik Bypass Ameliyatı Sonrası Nelere Dikkat Etmek Gerekir?

RNY Gastrik Bypass ameliyatı sonrasında hastaların beslenme ile ilgili, hekim talimatlarına harfiyen uyuması gerekir. Aksi halde ciddi sorunlarla karşılaşılabilir. Gastrik Bypass ameliyatı olan hastalar ameliyat sonrasında ilk olarak sıvı gıdalarla, sonra püreli gıdalarla ve daha sonraki süreçte katı gıdalarla beslenmeye geçer. Hastaların bu beslenme sürecinde püreli gıdalara geçebilmesi yaklaşık bir ayı bulabilmektedir. Gastrik Bypass ameliyatı sonrası hastalarda özellikle ilk bir yılda önemli miktarda kilo kaybı olacaktır. Fakat, ameliyattan beş yıl sonra midenin genişlemesi nedeniyle hastaların bir bölümünde düzeltme ameliyatlarına ihtiyaç olduğu da bildirilmektedir.

Gastrik Bypass ameliyatı olmuş hastaların ömür boyu vitamin takviyesi alması gerekebilir. Operasyon kararı alacak hastaların bu durumları göz önünde bulundurmaları gerekir.Tüm bu sorunların ilaç tedavileri ile düzene girebildiğini unutmamak gerekir.

Gastrik Bypass Öncesi Hazırlık

Gastrik Bypass cerrahisi öncesinde hastalara, yüksek protein, düşük karbonhidratlı, karaciğer yağlarının erimesine yardımcı olacak ve karaciğerin küçülmesini sağlayacak bir diyet programı verilir. 

Hasta bu diyet ile biraz kilo verir. Karaciğer boyutundaki küçülme ile de ameliyata bağlı riskler en aza indirilmiş olur. Ameliyat sürecinde alkol ve sigara kullanan hastalar bu alışkanlıklarını azaltmak veya bu tür alışkanlıklarından tamamen vazgeçmek zorunda kalabilirler. Bu sayede hastaların iyileşme süreci daha da hızlı olacaktır.

Ameliyattan önce yapılması gereken tüm tetkikler ve muayeneler ( dahiliye, kardiyoloji, anestezi muayeneleri; kan tahlilleri, –Kan Biyokimya Testleri, Hemogram, Hormon Testleri, Hepatit Testleri,- Tüm Karın Ultrasonu, Mide Endoskopi (Anestezi uzmanı ile beraber), EKG (Kalp Grafisi), Akciğer Grafisi, Akciğer Solunum Testi, İhtiyaç halinde Efor Testi ve EKO (Elektrokardiyografi) gibi tetkikler) ile hastanın ameliyata uygunluğu değerlendirilir. Gastrik Bypass ameliyatı olacak hastanın bu tetkiklerden önce en az 10 saat açlık ve 8 saat susuzluk diyeti yapması gerekir. Testler sonucunda herhangi bir anormal durum gözlemlenmez ise gastrik bypass ameliyatına hekimler tarafından onay verilir.

Gastrik Bypass Kimler İçin Uygundur?

Gastrik bypass ameliyatı, obezite (aşırı kilolu olma) ve obezite ile ilişkili diğer sağlık sorunları olan hastalar için uygulanan bir cerrahi işlemdir. Bu ameliyat, mide bölümünün küçültülmesini ve mide ile ince bağırsağın birleştirilmesini içerir. Bu işlemin amacı, hastanın yemek yemesi azaltarak kilo vermesini sağlamaktır.

AŞIRI KİLO PROBLEMİ OLANLAR: Gastrik bypass ameliyatı, obeziteye bağlı olarak aşırı kilolu olan ve diğer kilo verme yöntemleri denenen ama başarısız olan hastalar için uygulanabilir. Bunun yanı sıra, ameliyat sırasında büyük bir kilo kaybı sağlanması beklenen ve obezite ile ilişkili sağlık sorunları olan hastalar da bu ameliyatın uygulanmasına uygun olabilirler. Bu cerrahiyi uygulamak için, bir bireyin vücut kitle indeksi (BMI) 40 veya daha yüksek olması veya BMI 30 veya daha yüksek olması ve obezite ile ilişkili sağlık sorunlarının bulunması gerekir. Örneğin, obezite ile ilişkili sağlık sorunları arasında tip 2 diyabetes, yüksek tansiyon, uyku apnesi, diz ve bel ağrıları, kalp ve damar hastalıkları gibi durumlar bulunabilir.

Ancak, gastrik bypass ameliyatı her obezite durumunda uygulanmayabilir ve bu kararın alınması sırasında hastanın genel sağlık durumu, ameliyat riskleri ve beklenen sonuçlar gibi faktörler de dikkate alınır. Bu nedenle, gastrik bypass ameliyatının uygunluğu konusunda hastanın doktoru ve diyetisyeni ile görüşmesi önemlidir.

18 YAŞ: Gastrik bypass ameliyatı genellikle 18 yaş ve üzerinde olan hastalara yapılır.

KALP-DAMAR VE SOLUNUM YOLLARI RAHATSIZLIKLARI: Gastrik bypass ameliyatı yaptırmak isteyen kişilerin kalp ve damar sağlığı iyi olmalı ve ciddi sağlık problemleri olmamalıdır. Solunum bozuklukları olan hastalar için, anestezi kullanılan tüm  operasyonlar riskli olduğundan muayene ve tetkiklerin detaylı bir şekilde yapılması gerekir.

DİYABET (ŞEKER) HASTALARI: Bariatrik cerrahi, endokrin sistem bozuklukları gibi hastalıkların tedavisinde kullanılan bir cerrahi olması nedeniyle, genel olarak diyabet (şeker) hastaları için bir engel yoktur. Ancak bu tür hastalar için ilave komplikasyonların oluşup oluşmayacağına doktor tarafından karar verilmelidir.

 

TÜP MİDE AMELİYATI İLE ZAYIFLAYAMAMIŞ HASTALAR: Gastrik bypass ameliyatı olmak isteyen kişilerin VKİ’si 40 ve üzerinde olmalıdır. Daha düşük VKİ’lere sahip olanlar için ise, farklı kilo verme yollarının denenmiş ve başarısız olmuş olması durumlarında Gastrik bypass ameliyatı  düşünülebilir.

Ancak, gastrik bypass cerrahisi, her birey için uygun bir seçenek değildir ve cerrahi öncesi, bir doktor tarafından değerlendirilmesi ve yapılacak cerrahi hakkında bilgilendirilmesi gerekir. Gastrik bypass cerrahisi, obezite tedavisinde etkili bir yöntem olmasına rağmen, cerrahi sonrasında, bireylerin diyet ve egzersiz alışkanlıklarını değiştirmesi ve takip etmesi gerekir. Bu, aşırı kilo vermeyi kolaylaştıran ve obezite ile ilişkili sağlık sorunlarını azaltmaya yardımcı olan bir cerrahi yöntemdir

Gastrik Bypass Kimlere Uygulanamaz?

Gastrik bypass, açık veya laparoskopik cerrahi yöntemleriyle yapılan bir obezite cerrahisidir. Bu cerrahi, mide ve ince bağırsağın bir bölümünü keserek mide bölümünü küçültür ve ince bağırsağın geçişini azaltır. Bu sayede, insanlar kilo verirler ve obezite ile ilişkili sağlık sorunlarını azaltırlar.

Ancak, gastrik bypass cerrahisi herkese uygulanamaz.  

VÜCUT KİTLE İNDEKSİ (VKİ): Cerrahinin uygulanması için bazı ön koşullar bulunur. Örneğin, cerrahiye uygulanacak kişinin obezite indeksi (BMI) 35 veya daha yüksek olmalıdır. Ayrıca, cerrahiyi uygulamaya karar veren doktor, kişinin obezite ile ilişkili sağlık sorunlarının olup olmadığını değerlendirmelidir. Örneğin, tip 2 diyabet, hipertansiyon ve uyku apnesi gibi sağlık sorunları olan kişiler gastrik bypass cerrahisi için uygun adaylar olabilirler.

GENEL SAĞLIK DURUMU: Ayrıca, cerrahiye uygulanacak kişinin aşırı kilolu olmasına rağmen, bazı durumlarda cerrahi uygulanamaz. Örneğin, kişinin mide ve ince bağırsağında yapısal anormallikler olabilir. Bu durumda, cerrahi riskli hale gelebilir ve uygulanmaması gerekebilir. Ayrıca, cerrahiyi uygulamaya karar veren doktor, kişinin genel sağlık durumunu değerlendirir ve cerrahi için uygun olup olmadığına karar verir.

Herhangi bir ameliyat olmasında genel engelleri olan hastalar için RYN Gastrik Bypass da uygun değildir. 

DİYABET (ŞEKER) HASTALARI: Bariatrik cerrahi, endokrin sistem bozuklukları gibi hastalıkların tedavisinde kullanılan bir cerrahi olması nedeniyle, genel olarak diyabet (şeker) hastaları için bir engel yoktur. Ancak bu tür hastalar için ilave komplikasyonların oluşup oluşmayacağına doktor tarafından karar verilmelidir.

KALP-DAMAR VE SOLUNUM YOLU HASTALIKLARI: Özellikle solunum bozuklukları olan hastalar için, anestezi kullanılan tüm  operasyonlar riskli olduğundan muayene ve tetkiklerin detaylı bir şekilde yapılması gerekir.

Ayrıca; kalp, tansiyon veya dolaşım sistemi bozuklukları olan hastaların, Gastrik Bypass olmadan önce ilaçlarının düzenlenmesi, hassas şekilde ameliyata uygun hale getirilmeleri gereklidir.

HAMİLELİK: Hamileler için RNY Gastrik Bypass uygulaması gerçekleşmez.

Sonuç olarak, gastrik bypass cerrahisi obezite ile ilişkili sağlık sorunları olan ve aşırı kilolu olan kişilere uygulanır. Ancak, cerrahiyi uygulamaya karar veren doktor, kişinin genel sağlık durumunu değerlendirir ve cerrahi için uygun olup olmadığına karar verir.

 

Gastrik Bypass, Roux-En-Y(Proksimal) Uygulaması Nasıl Yapılır?

Proksimal Roux-en-Y gastrik bypass olarak da bilinen Roux-en-Y gastrik bypass, aşırı derecede obez olan kişilerin kilo vermesine yardımcı olmak için kullanılan bir tür bariatrik cerrahidir. Roux-en-Y gastrik bypass, en sık kullanılan Gastrik Bypass tekniğidir. Ameliyat laparoskopik olarak gerçekleştirilir, yani karında küçük kesikler yapılır . Prosedürün tamamlanması yaklaşık iki ila üç saat sürer ve genellikle genel anestezi altında yapılır. Bu teknik ile mideden küçük bir kese oluşturulur ve bunun doğrudan ince bağırsağa bağlanmasıyla tamamlanan bir ameliyattır. Bu yeni mide yaklaşık 1 çay bardağı kadar kaldığı için, hasta daha fazla kilo kaybeder. Ameliyat sonrasında, hastanın besinleri sindirimi esnasında midenin büyük bölümü ve ince bağırsağın ilk bölümü atlanmış olur.Bu sayede, tek seferde yenebilecek yiyecek miktarının azaltılmasına yardımcı olduğu gibi, kalori ve besinlerin emilimini de sınırlandırır. ABD’de en çok uygulanan bariatrik yöntemidir.

Diyetin ve egzersizin yarar sağlamadığı zamanlarda veya hasta kilosu nedeniyle ciddi sağlık problemleri yaşadığında  hastaya Gastrik Bypass uygulanır.

Gastrik Bypass Ameliyatının Avantajları Nelerdir?

Roux-en-Y Gastrik bypass ameliyatının potansiyel avantajlarından bazıları şunlardır:

 

Kilo kaybı: Gastrik baypas ameliyatı, insanların genel sağlıklarını ve yaşam kalitelerini iyileştirebilecek önemli kilo vermelerine yardımcı olabilir.

Gastric Bypass Ameliyatı ile midenin kapasitesi küçülür. Bağırsaklardaki emilim de bir miktar bozulur. Bu sayede; hastalar, daha hızlı doyarlar ve besinlerdeki kalorileri %30 civarında eksik aldıkları için daha hızlı zayıflarlar

İyileştirilmiş sağlık koşulları: Gastrik bypass ameliyatının, tip 2 diyabet, yüksek tansiyon ve uyku apnesi gibi belirli sağlık durumlarını iyileştirmede veya çözmede etkili olduğu gösterilmiştir.

Gastrik bypass ameliyatı ile Ghrelin (açlık hormonu) üretildiği fundus bölgesi, mideden bloke edildiği için iştah azalır ve hastalar daha az acıkır .

Artan enerji: Gastrik bypass ameliyatı geçiren birçok kişi, artan enerji seviyeleri ve fiziksel aktiviteye katılma becerisinin arttığını bildirmektedir.

Gastric Bypass Ameliyatı laparoskopik olarak yapılabilir. Bu sayede yara iyileşme  hızı daha çabuktur. Ağrı daha az olmakla birlikte, hastanede kalma süresi de buna bağlı olarak daha kısa olmaktadır.

Obez hastalar, laproskopik  (kapalı) olarak uygulanabilen bir ameliyat olduğu için, Gastric Bypass Ameliyatı ile daha az akciğer problemi ile daha az ağrı ve daha çabuk iyileşme  fırsatlarını yakalar.

Gastric Bypass Ameliyatı revize edilebilir (yenilenebilir) bir ameliyattır ve bu ameliyatın geri dönüşü vardır.

Geliştirilmiş benlik saygısı: Kilo vermek ve sağlığı iyileştirmek, benlik saygısının artmasına ve zihinsel sağlığın iyileşmesine yol açabilir.

Gastrik Bypass Ameliyatının Dezavantajları Nelerdir?

Roux-en-Y Gastrik bypass ameliyatının potansiyel dezavantajlarından bazıları şunlardır:

Besin eksiklikleri: Ameliyat, ince bağırsağın bir kısmının atlanmasını içerdiğinden, besin eksiklikleri geliştirme riski vardır. Gastrik bypass ameliyatı geçiren kişilerin ihtiyaç duydukları besinleri aldıklarından emin olmak için takviye almaları ve dengeli beslenmeleri önemlidir.

Dumping sendromu: Gastrik bypass ameliyatı geçirmiş bazı kişiler, yiyeceklerin ince bağırsaktan kolona çok hızlı hareket etmesiyle ortaya çıkan dumping sendromu yaşayabilir. Sıvı, yumuşak, yüksek kalorili besinler, bağırsaklardan direk absorbe edildiğinden dumping sendromuna neden olabilir. Damping sendromunun belirtileri karın ağrısı, ishal ve baş dönmesini içerebilir.

Gastric Bypass ameliyatı ile mide – bağırsak yada bağırsak – bağırsak arasındaki anastomoz hatlarında darlıklar oluşması muhtemeldir. Bu durumda, darlıklar besin geçişlerini engellerse endoskopi yapılarak açılmaları gerekebilir. 

 

Bağırsak alışkanlıklarındaki değişiklikler: Gastrik bypass ameliyatı, ishal veya kabızlık gibi bağırsak alışkanlıklarında değişikliklere neden olabilir.

Vitamin-mineral-protein eksikliği: Gastric bypass ameliyatı sonrası hastalara vitamin, mineral hatta protein takviyesi yapılması gerekebilir.

Yutma güçlüğü: Mide poşunun daha küçük olması nedeniyle bazı kişiler gastrik bypass ameliyatından sonra yutma güçlüğü yaşayabilir.

Gastrik Bypass Ameliyatı ile Kilo Verme Nasıl Gerçekleşir?

Gastrik bypass ameliyatı, aşırı derecede obez olan kişilerin önemli miktarda kilo vermesine yardımcı olabilecek bir tür kilo verme ameliyatıdır. Prosedür, midede küçük bir kese oluşturmayı ve midenin çoğunu ve ince bağırsağın bir kısmını atlayarak doğrudan ince bağırsağa bağlamayı içerir. Bu, yenebilecek yiyecek miktarını ve vücut tarafından emilen kalori ve besin miktarını azaltır, bu da kilo kaybına yol açar.

Ortalama olarak, gastrik bypass ameliyatı olan kişiler, işlemden sonraki ilk yıl içinde fazla vücut ağırlıklarının yaklaşık %60’ını kaybederler. Ancak kilo verme miktarı, hastanın yaşı, cinsiyeti ve genel sağlık durumu gibi bireysel koşullarına bağlı olarak değişebilir. Bazı insanlar daha fazla kilo verirken bazıları daha az kilo verebilir.

Gastrik bypass ameliyatı ile kilo vermenin otomatik olmadığını ve önemli yaşam tarzı değişiklikleri gerektirdiğini not etmek önemlidir. Ameliyattan sonra, hastaların kilo vermelerine ve uzun vadede kilolarını korumalarına yardımcı olmak için sıkı bir diyet ve egzersiz programı izlemeleri gerekecektir. Bu, düşük kalorili bir diyeti takip etmeyi, düzenli fiziksel aktiviteye katılmayı ve diğer sağlıklı yaşam tarzı seçimlerini yapmayı içerebilir.

Gastrik baypas ameliyatı, ciddi derecede obez olan kişilerin kilo vermelerine ve sağlıklarını iyileştirmelerine yardımcı olmanın etkili bir yolu olabilir, ancak bu “hızlı bir çözüm” değildir ve sağlıklı alışkanlıklara uzun vadeli bağlılık gerektirir

Gastric Bypass Ameliyatı Sonrasında Nasıl Beslenilmelidir?

Gastrik bypass ameliyatı sonrasında, hastaların beslenme şekilleri önemli ölçüde değişebilir. Bu nedenle, ameliyat sonrasında uygulanması önerilen beslenme programına dikkat etmeleri önemlidir.

  1. Sıvı diyet: Ameliyat sonrası ilk birkaç gün için sıvı diyet önerilebilir. Bu diyet, protein açısından zengin sıvı formda gıdaları içerir (örneğin, sıvı formda protein tozu, yoğurt ve süt).
  2. Püre diyet: Daha sonra, püre diyete geçilebilir. Bu diyet, blender yardımıyla püre haline getirilen sebzeler, meyveler ve proteinleri içerir.
  3. Kıt diyet: Daha sonra, hastaların mide torbasının büyüklüğüne uygun miktarda, az miktarda yemek yemesi önerilebilir. Özellikle, katı gıdaların yavaş yavaş ve küçük porsiyonlar halinde tüketilmesi önerilebilir.
  4. Vitamin ve mineral takviyesi: Gastrik bypass ameliyatı sonrasında, bazı vitamin ve mineral eksiklikleri oluşabilir. Bu nedenle, doktor tarafından önerilen vitamin ve mineral takviyelerini almaları önerilebilir.

Gastrik bypass ameliyatı sonrasında beslenme, hastanın bireysel ihtiyaçlarına göre değişebilir. Bu nedenle, hastaların doktorlarıyla ve diyetisyenleriyle işbirliği içinde olmaları önemlidir.

 

EnglishTurkish